مىآيند . « 1 » گروهى از دانشمندان عرب از قبيل « ابن خرداد به » ، « مقدسى » و « ابو فداء » در كتبشان ذكرى از نام « مشهد » نياورده‌اند . اما دانشمندانى همچون « اصطخرى » ، « ابن حوقل » ، « زكريا بن محمد بن محمود قزوينى » ، « ياقوت حموى » و « ابن بطوطه » در كتبشان از اين شهر نام برده‌اند . اما نويسندگان فارسى زبان ، صاحب كتاب « نزهة القلوب » ، امير زين الدين محمد ، نويسندهء كتاب « زينة المجالس » ، قاضى نور اللّه شوشترى حسينى ، مؤلف كتاب « مجالس المؤمنين » ، احمد رازى صاحب كتاب « هفت اقليم » ، ميرزا حسين زنوزى مؤلف كتاب « رياض الجنه » و بالأخره فرهاد ميرزا صاحب كتاب « جام جم » در كتبشان نام « مشهد » را آورده‌اند . از ميان نويسندگان اروپايى ، « فور شاير » ، جهانگرد انگليسى ، نام « مشهد » را در جلد دوم از سفرنامه‌اش ذكر مىكند . وى در سال 1783 ميلادى از اين شهر عبور كرده بود . همچنين « سرجان ملكم » سفير انگلستان در ايران در زمان سلطنت فتحعلى شاه قاجار از اين شهر ديدن مىكند كه اين جريان توسط دوستش « مكدونال كينير » در كتاب « جغرافياى ايران » ذكر شده است . در اواسط قرن نوزدهم ميلادى ، جهانگردى انگليسى به نام « فيروزور » از اين شهر ديدار و با گروهى از بزرگان و خواص اين شهر معاشرت مىكند و به منظور دستيابى به اهدافى تظاهر به اسلام كرده ، به موفقيت‌هايى نائل مىشود . جهانگرد ديگرى به نام « هانوى » در سفرش به روسيه و ايران ، در سال 1743 ميلادى موفق مىشود كه به خود مشهد الرضا وارد شود . او تاريخ قديم و جديد اين شهر را مورد بحث

--> ( 1 ) - نام « مشهد » براى اولين بار در كتاب « احسن التقاسيم » اثر « مقدسى » وارد شده و « ابن حوقل » در كتاب « المسالك و الممالك » به اسم « مشهد الرضا » آورده است .